Lwowska Rada Obwodowa będąca odpowiednikiem polskiego sejmiku województwa, ogłosiła rok 2027 rokiem Ukraińskiej Powstańczej Armii (UPA), jej dowódcy Romana Szuchewycza oraz działacza Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów (OUN) Ołeha Olżycza. Decyzja zapadła na plenarnym posiedzeniu Lwowskiej Rady Obwodowej, a o uchwale poinformowano na oficjalnej stronie internetowej rady. Uchwała wywołała krytykę polskich władz i sprzeciw kolejnych samorządów.
Decyzję o rozwiązaniu umowy o współpracy z regionem lwowskim podjął już Sejmik Województwa Lubelskiego. Prezydent samego Lublina, Krzysztof Żuk, na ręce przewodniczącego Lwowskiej Rady Obwodowej skierował pismo, w którym wyraził w imieniu mieszkańców Lublina sprzeciw wobec niedopuszczalnej, nieakceptowalnej i bolesnej dla rodzin ofiar i wielu Polaków decyzji
Teraz także radni Województwa Małopolskiego,podczas XXXV sesji sejmiku województwa, jednogłośnie przyjęli apel w sprawie skandalicznej decyzji Lwowskiej Rady Obwodowej. Bo pamięć o zbrodniach nie powinna być narzędziem podziału, wręcz przeciwnie – powinna stać się fundamentem do budowania wspólnej przyszłości opartej na prawdzie i wzajemnym szacunku.
Poniżej prezentujemy pełny tekst apelu Sejmiku Województwa Małopolskiego:
Sejmik Województwa Małopolskiego wyraża zdumienie, głębokie zaniepokojenie i stanowczy sprzeciw wobec decyzji Lwowskiej Rady Obwodowej o ustanowieniu roku 2027 Rokiem Ukraińskiej Powstańczej Armii (UPA), jej dowódcy Romana Szuchewycza oraz działacza Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów (OUN) Ołeha Olżycza. Decyzja ta godzi w pamięć o ofiarach zbrodni dokonanych na Polakach, Żydach i przedstawicielach innych narodowości na Wołyniu, Białorusi, Lubelszczyźnie i w Małopolsce Wschodniej.
Pamięć o zamordowanych dzieciach, kobietach i mężczyznach jest naszym wspólnym zobowiązaniem. Nie może być podporządkowywana bieżącym interesom politycznym ani pomijana w imię dobrych relacji. Żaden cel narodowy i żadna walka o niepodległość nie usprawiedliwiają zbrodni na ludności cywilnej. Sprzeciw wobec sowieckiego zniewolenia nie zwalnia z odpowiedzialności za czyny popełnione wobec innych narodów. Małopolska jest wspólnotą, w której żyją rodziny przechowujące pamięć o tragedii Kresów. Ich doświadczenia zasługują na szacunek, a głos potomków ofiar — na wysłuchanie. Nie można oczekiwać, że ceną polsko-ukraińskiej współpracy będzie milczenie o cierpieniu ich najbliższych.
Ponadto należy podkreślić, że oficjalne upamiętnienie postaci i formacji związanych z radykalnym nacjonalizmem ukraińskim pozostaje w sprzeczności z duchem Wspólnej Deklaracji Współpracy zawartej między Województwem Małopolskim a Obwodem Lwowskim 22 kwietnia 2004 roku oraz podważa fundamenty dobrosąsiedzkich relacji i pojednania polsko-ukraińskiego.
Decyzja Lwowskiej Rady Obwodowej budzi szczególne rozczarowanie także w kontekście solidarności i szeroko zakrojonej pomocy udzielonej przez Województwo Małopolskie mieszkańcom Ukrainy, zwłaszcza po rozpoczęciu agresji Federacji Rosyjskiej w lutym 2022 roku.
Z pełną stanowczością podkreślamy, że trwałe pojednanie wymaga uczciwego podejścia do wspólnej historii, poszanowania pamięci o ofiarach oraz odpowiedzialności za słowa i decyzje kształtujące postawy kolejnych pokoleń Polaków i Ukraińców.
W związku z powyższym, apelujemy do Lwowskiej Rady Obwodowej o wycofanie decyzji o ustanowieniu roku 2027 Rokiem Ukraińskiej Powstańczej Armii (UPA), Romana Szuchewycza oraz Ołeha Olżycza i podjęcie działań służących odbudowie zaufania oraz dalszemu rozwojowi współpracy partnerskiej, opartej na poszanowaniu prawdy historycznej, wzajemnym szacunku i odpowiedzialności za przyszłość naszych narodów.
